Birlik bar jerde tirlik te bar

Zaŋ şığaruşı organda tındırılıp jatqan isterdi häm Elbası Joldauınıŋ maqsat-mindetin tüsindiru nietimen halıq qalaulılarınıŋ el aralap jürgeni belgili. Sonday bir top jaqında Qarağandı oblısında da bolıp qayttı. Öndiristi šlkege at basın bwrğan QR Parlamenti Mäjilisiniŋ deputattarı Vladimir Nehoroşev, Viktor Rogalev, Dauılbay Qwsayınov, Rauan Şaekinder üş kündik sapar barısında Temirtau, Şahtinsk qalalarında bolıp, soŋğı qorıtındı jiındı «Nwr Otan» HDP-nıŋ Qarağandıdağı oblıstıq filialı ğimaratında štkizdi.

Qay kezdesude de kšpke ortaq bolğan, eŋ jii aytılğan mäsele — dağdarıs jäne odan şığu joldarı ekeni aytpasa da tüsinikti. Sonday-aq, bilik partiyasınıŋ atınan sšyleuşiler şağın jäne orta biznesti, auılşaruaşılıq tauarın šndiruşilerdi nesielendiru, otandıq narıqtı importtan qorğau, joğarı jäne käsiptik-tehnikalıq bilimniŋ bolaşağı mäselelerine toqtalıp, bwl bağıtta memlekettiŋ qanday ister tındırıp jatqanı jšninde äŋgime šrbitti. «Älemdi dağdartqan ekonomikalıq qiındıqtarğa tštep beru, onıŋ halıqqa tigizer zardabın azaytu maqsatında elimizde qanday şaralar atqarılıp jatır?» degen saualğa mäjilis deputattarı Elbasınıŋ biılğı jılğı Joldauınan mısaldar keltire otırıp, jauap berdi.
Byudjet qarjısın ünemdeuge mäjbürlik tusa da, äleumettik bağdarlamalarğa bšlinetin qarajatqa saraŋdıq jasalmaytını, dağdarıs qos büyirden qısıp twrsa da memleket halıq aldındağı barlıq äleumettik mindettemelerdi tolıq orındauğa qauqarlı ekeni tağı bir märte aytıldı. Elbasınıŋ tapsırması boyınşa jüzege asırılıp jatqan jwmıspen qamtu strategiyasınıŋ jay-japsarı da wmıt qalğan joq.
Eŋbek jäne halıqtı äleumettik qorğau ministrliginiŋ mälimetine süyener bolsaq, elimizdigi jwmıssızdardıŋ kšpşiligi 16 men 24 jas aralağındağı jastar kšrinedi. Eki qolğa bir kürek tappay jürgen jastar sanı 2006 jılı 61113 bolsa, eki jıldıŋ işinde 69 768-ğa joğarılağan. Tağı da sol eŋbek ministrliginiŋ aytuınşa jwmıssızdıq kšrsetkişiniŋ joğarılauı Aqtšbe, Oŋtüstik Qazaqstan, Şığıs Qazaqstan, Qarağandı, Atırau oblıstarı men Astana qalasında bayqalıptı.
Sonımen qatar, jwmısşı jastardıŋ eŋbek qauipsizdigin qorğau jağdayı da alaŋdatarlıq deŋgeyde. Mäselen, štken jılı šndiris orındarında 710 jwmısşı jas jaraqattanğan. Salıstırmalı türde alğanda bwl — zardap şekkenderdiŋ 28 payızı boladı eken. Auıl jastarına qatıstı šzekti mäseleler de az emes. Atap aytqanda, künkšristiŋ qamımen auıldan aua kšşkenderdiŋ qalağa kelgende jwmıs tabuı, mwndağı qaynağan tirlikke kirigip ketui oŋay emes. Osı sekildi problemalardı şeşu üşin joğarğı jaq ne tındırıp otır?
Jwrtşılıq tarapınan bolğan mwnday saualdarğa saylanıp kelgen deputtatardıŋ jauabı äzir boldı, ärine.
— Osını eskere otırıp, — deydi deputat Vladimir Nehoroşev— Memleket basşısı Ükimetke aymaqtardağı jwmıspen qamtu jäne kadrlardı qayta dayarlau şaralarına 140 milliard teŋge bšludi tapsırdı. Jergilikti byudjetten de jwmıspen qamtu strategiyasın qosamşa qarjılandıru üşin aqşa bšlinuge tiis. Jaŋa jwmıs orındarı aşılıp jatır. Aşılatındarı qanşama.
Osını aytqan mäjilisimen jaŋa jwmıs orındarınıŋ qay jerde qwrılıtını, ol jerge qalay ornalasuğa bolatının jiktep-jiliktep aytıp şıqtı.
— Şamamen 96 mıŋ adamdı jwmıspen qamtu üşin bwl maqsattarğa 8,6 mlrd teŋge bšlinip otır, — dedi V. Nehoroşev.
Jwmıssızdıq elemizdegi bastı problemanıŋ biri bolıp otırğanı jasırın emes. Alayda, tağı bir derek kšzderine sensek, Qazaqstanda jıl sayın şamamen 20 mıŋ jwmıs ornı bos twratın kšrinedi. Bwl kereğarlıqtıŋ bastı sebebi nede?
Halıq qalaulılarınıŋ aytuınşa bügingi taŋda bwl mäseleni şeşu üşin oŋdı bastamalar jasaluda. Ekonomikanıŋ bastı qozğauşı küşi — jwmısşı mamandar dayarlau isin jandandıruğa basa nazar audarıla bastağan kšrinedi. Sonıŋ bir kšrinisi — mamandardı qayta oqıtu jäne qayta dayarlau jwmıstarınıŋ wyımdastırıluı.
Studenttermen, jastar wyımdarı jetekşilerimen bolğan kezdesulerde äŋgime twzdığı — negizinen memleket bšlgen grant pen nesieniŋ berilu şarttarı boldı. Ärine, jastar tarapınan qoyılğan saualdardıŋ eşbiri jauapsız qalğan joq
«Memleket qamqorlıqtı jasauğa mindetti. Jasap ta otır. Biraq sizder alma pis, auızıma tüs dep otıra bermeuleriŋiz kerek. Elbası aytqanday, bwnday dağdarıstardıŋ älemde talayı štken. Bwl dağdarıstıŋ da ayaqtalatın küni alıs emes. Birlik bar jerde tirlik bar. Eŋ bastısı osınday sın sağattarda birligimizdi, eldiŋ tınıştığın saqtap qalar bolsaq, alınbaytın qamal joq» degenge saydı halıq qalaulılarınıŋ jwrtşılıq aldındağı qorıtındı sšzi.

Qambar AHMETOV
Qarağandı



Printerden şığaru Printerden şığaru